زمان‌هايى از دوران حيات پربارش با تندى و خشم فرزندان خلفا روبرو شد و سرانجام نيز در زندان توسط هارون به شهادت رسيد . گزارش شده كه آن حضرت در زمان امامت پدرش مورد تهديد خليفه وقت قرار گرفت به گونه‌اى كه منصور دستور داد وصى امام صادق را بكشند و چون وصيت‌نامه امام را گشودند ملاحظه كردند كه آن حضرت پنج نفر و از جمله خود منصور را وصى خود كرده است . « 1 » مهدى خليفه عباسى نيز يك مرتبه امام را در بغداد بازداشت كرد و بر اثر خوابى كه ديد از امام عذرخواهى كرد و وى را آزاد ساخت . در عين‌حال از امام نيز تعهد گرفت كه هيچ اقدامى عليه او و فرزندانش به عمل نياورد . با اين‌همه از فشار و برخورد مستقيم سه خليفه نخست عباسى ( منصور ، مهدى ، هادى ) نسبت به امام گزارش زيادى در دست نيست . دغدغه اصلى اين سه خليفه عموما متوجه علويان و سادات حسنى بود . آن حضرت با اينكه قيام بر ضد عباسيان را صلاح نمىدانست بيشترين فشارهاى سياسى را از طرف هارون خليفه مقتدر عباسى تحمل كرد . « 2 » از اين جهت است كه بخش مهمى از روايات تاريخى دربارهء حيات امام كاظم پيرامون سخت‌گيرىهاى هارون نسبت به آن حضرت است . « 3 » اگر اين گزارش كه دستگيرى موسى بن جعفر به واسطه حسادت و سعايت عموى آن حضرت بوده ، درست باشد « 4 » در آن صورت تلخى شهادت ايشان براى شيعيان ناگوارتر خواهد شد .

--> ( 1 ) . كلينى ، ج 2 ، ص 384 . ( 2 ) . گزارش جامع از زندگى و سخنان امام كاظم را بنگريد در كتاب ارزشمند و مستند ، مسند الامام الكاظم ، عزيز الله عطاردى ، مختصرى از چگونگى زندانى شدن و شهادت آن حضرت را نك : حيات فكرى - سياسى امامان شيعه ، ص 390 - 406 . ( 3 ) . همان ص 390 . و نيز بنگريد : مطهرى ، مرتضى ، مجموعه آثار ، ج 18 ، ص 78 - 86 . ( 4 ) . عطاردى ، عزيز الله ، مسند الامام الكاظم ، ج 1 ، ص 127 ؛ همچنين بنگريد : حيات فكرى سياسى امامان شيعه ، ص 201 و 202 .